:جستجو
مراکز قرآنی
منتخبين مراكز قرآني
تفسیر نور
تواشیح
پرتال ثامن الائمه
زمان
 

دوشنبه 31 ارديبهشت 1397

 
 
خلاصه آمار سايت
 
 
 
 
.امام علي (عليه السلام) مي فرمايند : آن كس كه فراوان به ياد مرگ باشد در دنيا به اندك چيزي خشنود است .
 
 
 
تفسير موضوعي قرآن كريم

برگرفته شده از کتاب پیام قرآن نوشته آیت الله العظمی مکارم شیرازی



3. دورنمائى از عالم برزخ

صرف نظر از گفتگوهایى که درباره جزئیات عالم برزخ در میان دانشمندان اسلام وجود دارد، در اصل وجود چنین عالمى همگى اتفاق نظر دارند، جز اندکى که قابل ملاحظه نیستند.

دلیل این اتفاق نظر وجود آیات قرآنى و روایات فراوان است، آیاتى که با صراحت درباره حالات انسان بعد از مرگ و پاداش ها و کیفرها سخن مى گوید و از ارتباط آنها با این جهان و امثال این امور بحث مى کند. (شرح این مطلب سابقاً گذشت)

بنابراین اصل وجود عالم برزخ جاى بحث و گفتگو نیست، مهم آن است که  بدانیم زندگى برزخى چگونه است؟ در اینجا تصویرهاى مختلفى از سوى دانشمندان ارائه شده که روشن ترین آنها که با احادیث اسلامى هماهنگى دارد این است:

روح انسان بعد از پایان زندگى دنیا در جسم لطیفى قرار مى گیرد که از بسیارى عوارض جسم مادّى بر کنار است، ولى از آن نظر که شبیه این جسم مادّى عنصرى است به آن بدن مثالى یا قالب مثالى گویند که نه کاملا مجرّد است و نه مادّى محض، بلکه داراى یک نوع تجرّد برزخى است. (دقّت کنید)

البتّه همان گونه که درک حقیقت زندگى عالم آخرت براى ما اسیران زندان عالم مادّه غیر ممکن است، آگاهى از جهان برزخ به طور کامل نیز ممکن نیست، چرا که مرتبه اى بالاتر از این جهان یا به تعبیر دیگر جهانى است محیط بر این جهان نه محاط در این جهان.

ولى به گفته بعضى از دانشمندان مى توان آن را تشبیه به حالت خواب کرد. در خواب هاى راستین، روح انسان با استفاده از قالب به نقاط مختلف پرواز مى کند، مناظرى را مى بیند، از نعمت هایى بهره مى گیرد و لذّت مى برد و گاه مناظر هولناکى را مشاهده مى کند و سخت متألّم مى گردد و فریاد مى کشد و از خواب بیدار مى شود.

آیه: ( اللهُ یَتَوَفَّى الاَْنْفُسَ حِینَ مَوْتِهَا وَالَّتِی لَمْ تَمُتْ فِی مَنَامِهَا).(1) نیز این حقیقت را تأکید مى کند.

مرحوم علاّمه مجلسى در بحارالانوار تصریح مى کند که تشبیه عالم برزخ به  حالت خواب و رؤیا در بسیارى از اخبار وارد شده است.

سپس مى افزاید: حتّى امکان دارد که نفوس قویّه عالیه داراى جسدهاى مثالى متعدّدى باشند و به این ترتیب روایاتى که مى گوید: به هنگام احتضار و جان دادن مردم، امامان بر بالین هرکس حاضر مى شوند، نیاز به توجیه و تفسیرى نخواهد داشت. (دقّت کنید)(2)

بعضى تصریح مى کنند که: قالب مثالى در باطن بدن هر انسانى وجود دارد منتها به هنگام مرگ از این بدن جدا مى شود و زندگى برزخى خود را آغاز مى کند.

در خواب هاى مغناطیسى که روح به نقاط مختلف مى رود و فعالیت دارد و بالاتر از آن، بعضى ارواح قویّه در حال بیدارى نیز مى توانند از طریق سفرهاى روحى به مناطق دور دست روند و از اسرار آنها خبر دهند، این فعالیت ها نیز با قالب مثالى انجام مى گیرد.

کوتاه سخن این که: جسم مثالى چنانکه از نامش پیدا است شبیه این بدن است ولى این ماده کثیف عنصرى را ندارد. جسمى است لطیف، نورانى و خالى از مواد و عناصر شناخته شده این جهان مادّى.

در اینجا اشتباهى براى بعضى رخ داده و شاید به خاطر این اشتباه جسم مثالى را انکار کرده اند و آن این که اعتقاد به وجود چنین جسمى موجب اعتقاد به مسأله تناسخ خواهد شد، زیرا تناسخ چیزى جز این نیست که روح واحد منتقل به جسم هاى متعدّد گردد.

ولى اگر قالب مثالى را در باطن این بدن عنصرى بدانیم انتقال به بدن دیگرى مطرح نخواهد بود و جایى براى سؤال تناسخ باقى نمى ماند.

به علاوه به گفته شیخ بهایى: «تناسخ که تمام مسلمانان اتفاق بر بطلان آن دارند این است که ارواح بعد از خراب و ویرانى بدن، منتقل به بدن ها و اجسام دیگرى در همین عالم دنیا شوند، امّا اعتقاد به تعلّق ارواح در عالم برزخ به اجساد مثالى تاپایان مدت برزخ و سپس انتقال به بدن هاى نخستین در قیامت هیچگونه ربطى به مسأله تناسخ ندارد.»(3)

مرحوم کلینى در فروع کافى روایاتى نقل مى کند که با صراحت از جسم مثالى خبر مى دهد، از جمله در روایت معتبرى از امام صادق(علیه السلام) نقل مى کند که یکى از یارانش مى پرسد: عدّه اى معتقدند که ارواح مؤمنین در چینه دان پرندگان سبز رنگى در اطراف عرش قرار مى گیرند!! امام فرمود: «لا، اَلْمُؤْمِنُ اَکْرَمُ عَلَى الله مِنْ اَنْ یَجْعَلَ رُوحَهُ فى حَوصَلَةِ طَیْر، وَلکِنْ فى اَبْدان کَاَبْدانِهِمْ»: «نه چنین نیست، مؤمن گرامى تر است نزد خدا از این که روحش را در چینه دان پرنده اى قرار دهد، بلکه ارواح در بدن هایى شبیه بدن هاى سابق خواهند بود.»(4)

 

در حدیث دیگرى از همان حضرت مى خوانیم: «فَاِذا قَبَضَهُ الله عَزَّوَجَلَّ صَیَّرَ تِلْکَ الرُّوحَ فى قالِب کَقالِبِهِ فى الدُّنْیا»: «هنگامى که خداوند قبض روح مؤمن مى کند او را در قالبى همچون قالبش در دنیا قرار مى دهد.»(5)

در حدیث دیگرى از امام صادق(علیه السلام) مى خوانیم: هنگامى که از ارواح مؤمنان از  آن حضرت سؤال شد فرمود: «فى حُجُرات فىِ الْجَنَّةِ یَأْکُلُونَ مِنْ طَعامِها وَ یَشْرَبُونَ مِنْ شَرابِها، وَ یَقُولُونَ رَبَّنا! أَقِمِ السّاعَةَ لَنا، وَ أَنْجَزْلَنا ما وَعَدْتَنا!»: «آنها در حجره هایى از بهشت، از طعام و شراب آن متنعّم مى شوند و مى گویند: 'پروردگار! قیامت را براى ما برپا کن و وعده هایى را که به ما داده اى وفا نما.»(6)

روشن است که منظور از بهشت در اینجا بهشت برزخى است که در مرحله اى بسیار پایین تر از بهشت قیامت قرار دارد و لذا آنها آرزوى قیام قیامت مى کنند. ضمناً از این که آنها در برزخ مکانى دارند، معلوم مى شود که داراى قالب مثالى هستند زیرا جسم این دنیا را رها کرده اند.



پی نوشتها

1. سوره زمر، آیه 42.
2. بحارالانوار، جلد 6، صفحه 271.
3. این سخن را علاّمه مجلسى در بحارالانوار، جلد 6، صفحه 277 از مرحوم شیخ بهایى نقل مى کند.
4. فروع کافى، جلد 3، صفحه 244 (باب آخر فى ارواح المؤمنین)، حدیث 1.
5. همان مدرک، حدیث 6.
6. همان مدرک، حدیث 4.

 
عکس روز
 

 
 
نوا
 

اَللّهُمَّ رَبَّ شَهر رَمَضانَ

 
 
ورود اعضاء
   
 
اخبار قرآني
 
 
  وزارت قرآن تشکیل شود / فعالیت‌های قرآنی، متولی مشخصی در کشور ندارد
  اجرای گروه تواشیح ثامن الائمه علیه السلام در مراسم اعتکاف مساجد اصفهان
  کسب رتبه سوم توسط «مریم شفیعی» در مسابقات قرآن اردن
  معرفی نماینده ایران برای مسابقات بین‌المللی قرآن الجزایر
  آغاز فرآیند صدور کارت ورود به جلسه آزمون سراسری حفظ قرآن
  آغاز مسابقات سراسری قرآن بسیج از 9 اسفند/ تجلیل از پیشکسوتان و خانواده شهدای مدافع حرم
  معارفه مدیر عامل جدید موسسه نسیم رحمت رضوی(ثامن الائمه علیه السلام)
  از سوی مؤسسه الرحمن انجام می‌شود؛ طرح حفظ یک‌ساله قرآن در اصفهان
  بی‌توجهی مراکز پژوهشی به ترجمه‌پژوهی قرآن/ جای خالی ترجمه‌های رسانه‌ای
  دغدغه جانباز جنگ تحمیلی از بی‌توجهی به قرآن
 
 
 
میهمانان دانشجویان خردسالان   فارسی العربیة English
كليه حقوق اين سايت مربوط به مؤسسه ثامن الائمه(ع) ميباشد